جلسه 26 : در لباس


بسم الله الرحمن الرحیم

«أزین اللباس للمؤمن لباس التقوی، وأنعمه الإیمان، قال الله تعالی: «ولباس التقوی ذلک خیر» (أعراف،۲۶) وأما اللباس الظاهر، فنعمة من الله تعالی تستر بها عورات بنی آدم، وهی کرامة أکرم الله بها ذریة آدم ما لم یکرم بها غیره، وهی للمؤمنین آلة لأداء ما افترض الله علیهم. وخیر لباسک ما لا یشغلک عن الله عز وجل، بل یقرّبک من ذکره وشکره وطاعته، ولا یحملک علی العجب والریاء والتزین والتفاخر والخیلاء، فإنها من آفات الدین، ومورثة للقسوة فی القلب .

فإذا لبست ثوبک، فأذکر ستر الله علیک ذنوبک برحمته، والبس باطنک بالصدق کما البست ظاهرک بثوبک، ولیکن باطنک من الصدق فی ستر الهیبة، وظاهرک فی ستر الطاعة .

واعتبر بفضل الله، حیث خلق أسباب اللباس لیستر بها العورات الظاهرة، وفتح أبواب التوبة والإنابة والإغاثة لیستر بها عورات الباطن من الذنوب وأخلاق السوء. ولا تفضح أحدا حیث ستر الله علیک ما أعظم منه. واشتغل بعیب نفسک واصفح عما لا یعنیک حاله وأمره. واحذر أن یفنی عمرک بعمل غیرک، ویتجر برأس مالک غیرک وتهلک نفسک، فإن نسیان الذنوب من أعظم عقوبة الله فی العاجل، وأوفر أسباب العقوبة فی الآجل .

وما دام العبد منشغلا بطاعة الله تعالی، ومعرفة عیوب نفسه، وترک ما یشین فی دین الله عز وجل، فهو بمعزل عن الآفات، خائض فی بحر رحمة الله عز وجل، یفوز بجواهر الفوائد من الحکمة والبیان. وما دام ناسیا لذنوبه، جاهلا بعیوبه، راجعاً إلی حوله وقوته، لا یفلح إذا أبدا »

آیه « یَا بَنِی آدَمَ قَد أنزَلنَا عَلَیکُم لِبَاسًا یُوَارِی سَوءَاتِکُم وَرِیشًا وَلِبَاسُ التَّقوَیَ ذَلِکَ خَیرٌ ذَلِکَ مِن آیَاتِ الله لَعَلَّهُم یَذَّکَّرُونَ »(اعراف،۲۶) در مقام امتنانی عظیم است نسبت به پوشش بر عورت‌ها و ناپسندی‌های انسان، و این لباس ظاهری‌اش یا لباس زیرین است که پوشنده‌ی خود عورت‌هاست و یا لباس روئین است که افزون بر آن، زیبنده‌ی انسان است و برتر از این‌ها لباس تقوی است.

لباس جسمانی عورت‌های بدن را که به ناچار موجود است از چشم دیگران می‌پوشاند، ولی لباس تقوی دارای دو بُعد است: بُعدِ زیرین که هم‌چون لباس زیرین ظاهری عورت‌های روح را می‌زداید و بُعدِ روئی آن که زینتی هم بر روح انسان می‌افزاید، که هر دو لباس تقوی است، و چون روح انسانی برتر از جسم اوست پوشش‌های روحانی نیز از پوشش‌های جسمانی برتر است.

حضرت امام صادق(علیه السلام) در مصباح الشریعه می‌فرمایند: «زیباترین لباس مؤمن لباس تقوی است و پُرنعمت‌ترینش لباس ایمان، قال الله تعالی: « ولباس التقوی ذلک خیر»، لباس ظاهر، نعمتی است از جانب خدای تعالی که عورت‌های فرزندان آدم با آن پوشیده می‌شود، و این بزرگداشتی است که خدای منّان، آدمی را به وسیله‌ی آن بر دیگران ترجیح داده.

این لباس برای مؤمنان به منظور انجام فرائض الهی است و بهترین لباس آن است که تو را به خود مشغول نکند و از خدایت دور ننماید، بلکه تو را با شکرگزاری و یاد حضرتش و پیروی از اوامرش نزدیک کند، و هرگز تو را به عُجب و ریا و نمایشِ زینت و تفاخُر و خودپسندی وا ندارد، که همه‌ی این‌ها از آفات دین و موجب سختی و سیاهی دل است، روی این اصل هنگامی که لباست را به تن کردی گناهانت را یاد کن که خدا بر آن‌ها پوشش نهاده و باطنت را با صدق و صفا پوشش نِه، همان‌گونه که خدا ظاهرت را پوشش نهاد.

باطنت باید از صدق و صفا در پوششِ هیبت و بزرگواری باشد و ظاهرت در پوشش طاعت ربانی (که ظاهر و باطنت هر دو پوشش‌هایی ربانی بر معایب بوده‌باشد)؛ و از فضل و بخشش پروردگار عبرت گیر که وسائل ظاهری لباست را برای پوشش عورت‌های ظاهر آفریده و ابوابِ توبه و اِنابه و پناه‌گیری را برایت مقرر داشته، تا با این وسایل عورتهای درونی را از گناهان و اخلاق ناپسند بپوشانی.

هرگز کسی را مفتضح مکن، زیرا خدا بدترش را بر تو همی پوشانیده (و معایب بزرگ تو را آشکار نساخته) اشتغالت تنها به عیبِ خود باشد و از آنچه در رابطه‌ی با تو نیست چشم پوشی کن.

بپرهیز از این‌که عمرت با کار دیگران فانی گردد و با سرمایه‌ات دیگران تجارت کنند و تو خود را هلاک و ناچیز سازی، زیرا فراموش‌کردنِ گناهان از بزرگ‌ترین عقوبت‌های ربانی در دنیاست و بیشترین وسائل عقوبت پس از مرگ همین است، و مادامی که بنده به طاعت خدا و شناختن عیوبِ خویش و ترک ناشایستگی‌ها در دین خدا مشغول باشد، او از تمامی آفت‌ها و بلایا دور است و در ژرفای دریای رحمت پروردگار شناور است. با جوهرها و اصول فوائد از حکمت و بیان رستگار است، و مادامی که گناهانش را فراموش کند و از عیوبش بی‌خبر باشد، و به گمان خودکفائی، به خود و نیروی خود اکتفا کند هرگز رستگار نخواهد شد».

عیوب انسانی یا پایدار است و یا زوال پذیر، در هر دو صورت باید بر آن‌ها پوشش نهاد که اصلش پوشش بنیادین به معنای نابود کردن عیوب و یا حداقل پنهان ساختن عیوب از دیگران است، که هم خود مفتضح نشوی و هم دیگران به ناشایستگی‌ها تشویق نشوند، حتی اگر در بدنت عیبی وجود دارد آن را بر دیگران بپوشان تا چه رسد به عیب‌های روحانی و در کل چنان‌که خدای سبحانه وتعالی ستار العیوب است تو نیز چنین باش و به اخلاق الهی زینت یاب، که «تخلّفوا بأخلاق الله» البته مراد از اخلاق الله همان فضائل ذاتی و صفاتی و افعالی الهی نیست، بلکه پیروی از دستورات ربانی در خودسازی است.

والسلام علیکم و رحمة الله و برکاته